سبزپرس- گروه محيط طبيعي: طرح واگذاري شكارگاه ها به بخش خصوصي در معاونت محيط طبيعي سازمان حفاظت محيط زيست در حال تدوين است.
به گزارش سبزپرس دكتر محمدباقر صدوق گفت: سازمان حفاظت محيط زيست ناظر اين طرح خواهد بود.
او افزود: اين طرح هم اكنون مراحل مطالعه و تدوين را پشت سر مي گذارد. پس از اتمام اين مراحل جهت تاييد و تصويب به مراجع ذيربط ارايه خواهد شد.
دكتر صدوق درباره دور جديد صدور مجوز شكار كل، قوچ و پرندگان به خبرنگار سبزپرس گفت: در همه دنيا از حيات وحش بهره برداري مي شود. سازمان حفاظت محيط زيست نمي تواند درها را به روي 500 هزار شكارچي پروانه دار در كشور ببندد.
او در ادامه با اشاره به اينكه گشودن حساب شده درهاي مناطق به روي شكارچيان به نفع كشور است، افزود: شكار، مواردي نظير اشتغال زايي، درآمدزايي و توليد پروتئين را دربر دارد. همچنين اين شكارچيان مي توانند در مسابقات جهاني شركت كنند.
معاون محيط طبيعي سازمان حفاظت محيط زيست گفت: وقتي 80 درصد پرنده ها در اثر عوامل طبيعي از بين مي روند، چرا ما خود نتوانيم از آنها بهره برداري كنيم؟
او تعداد پروانه هاي شكار صادر شده را به نسبت مناطق ، "محدود" اعلام كرد و گفت: متاسفانه اشخاصي در اين امر ابراز عقيده مي كنند كه نه از شكار چيزي مي دانند و نه از صيد.
دكتر صدوق تنها راه حل براي آگاهي بخشي در اين زمينه را برگزاري مناظره اي بين مسئولات و منتقدان عنوان كرده و گفت: در صدد برگزاري اين مناظره هستيم.
او با اشاره به اين جمله امام راحل افزود: امام فرموده اند شكار در هر زمان و مكان آزاد است. البته بايد قوانين جمهوري اسلامي ايران نيز رعايت شود. اين مسئله در قانون نيز طرح شده است و ما قوانيني مربوط به شكار و صيد داريم.
سبزپرس – گروه محیط طبیعی: مدیرکل اداره هماهنگی گارد امور مناطق سازمان حفاظت محیط زیست از تدوین چهار دستور العمل جدید برای صدور پروانه شکار در مناطق حفاظت شده و مناطق آزاد خبر داد.
علیرضا خلیلی در گفت و گو با خبرنگار سبزپرس گفت: دستورالعمل صدور پروانه عادی شکار پرندگان وحشی در مناطق آزاد و همچنین دستور العمل صدور پروانه ویژه شکار کل و قوچ در مناطق آزاد به تازگی در سازمان حفاظت محیط زیست تدوین شده و به ادارات کل استان ها ابلاغ شده است. 
او افزود: علاوه بر این، دستور العمل نحوه اجرای برنامه شکار پرندگان وحشی در مناطق حفاظت شده و پناهگاه های حیات وحش توسط اتباع ایرانی نیز تدوین و ابلاغ شده است.
خلیلی همچنین از تدوین دستورالعملی دیگر با عنوان «نحوه اجرای برنامه شکار در پناهگاه های حیات وحش و مناطق حفاظت شده برای اتباع خارجی» نیز خبر داد.
مدیرکل اداره هماهنگی گارد امور مناطق محیط زیست گفت: در حال حاضر 500 هزار اسلحه شکاری مجاز در سطح کشور وجود دارد که تدوین این دستور العمل ها را واجب می کرد.
او همچنین درباره احتمال وجود آنفولانزای حاد پرندگان در کشور گفت: در مراحل تدوین این دستورالعمل ها از تمامی استان ها درباره وجود آنفولانزای مرغی استعلام گرفتیم که خوشبختانه هیچ استانی وجود این بیماری را تایید نکرد.
خلیلی همچنین درباره تعداد مجاز پرندگان برای شکار گفت: در کارتی که متقاضیان شکار پرندگان دریافت می کنند، تعداد پرندگان ثبت شده است که البته این تعداد بسته به منطقه محل شکار متفاوت است.
او خاطر نشان کرد: ما باید مقررات کنوانسیون تجارت گونه های نادر گیاهی و جانوری (سایتیس) را رعایت کنیم و به همین دلیل در این دستورالعمل ها گونه های محدودی از پرندگان برای شکار مجاز اعلام شده و گونه هایی که شکار آنها ممنوع است نیز اعلام شده است
سبزپرس- گروه محیط طبیعی: یک قلاده خرس در شهرستان مشکین شهر پس از تعقیب و گریز از سوی زنبورداران دره "خیاوچای" با ضربات چاقو، سنگ و چوب کشته شده است.
او افزود: شواهد حاکی از آن است که این خرس با ضربات متعدد چوب، چاقو و سنگ کشته شده است.
مهندس هومن روانبخش فعال زیست محیطی، با اشاره به اینکه این نخستین بار نیست که این حوادث رخ می دهند، افزود: این حوادث به دلیل پایین بودن سطح فرهنگ زیست محیطی رخ می دهند.
او گفت: توسعه نامناسب و غیر اصولی، تخریب زیستگاه ها را در پی داشته است. از این رو حیات وحش برای تغذیه و حفظ بقای خود به شهرها و اماکن مسکونی پناه می آورند.
این فعال محیط زیست متولی فرهنگ سازی در حوزه محیط زیست و ترویج این فرهنگ را آموزش و پرورش دانست و گفت: با گنجاندن این مفاهیم در کتاب های درسی دانش آموزان باید این نسل را با محیط زیست آشنا کرد.
او با انتقاد از روشی که اکنون اهمیت محیط زیست در کشور آموزش داده می شود، افزود: اگر به جای آموزش و تشریح ساختار درخت و گیاه و جانوران، اهمیت و احترام به طبیعت و حیات وحش آموزش داده شود، بسیار در ارتقای سطح فرهنگ زیست محیطی موثر خواهد بود.


ساختار کلی فشنگ ساچمه زنی ، همانند ساختار فشنگ گلوله زنی و تپانچه است. بدین معنی که این فشنگ نیز از پوکه ، چاشنی باروت و مقداری ساچمه یا چهار پاره و یا یک تک گلوله ( به جای گلوله ) تشکیل شده است. ( اصطلاح تک گلوله در واقع منحصرا به گلوله واحدی اطلاق می شود که در یک فشنگ ساچمه زنی به کار رفته است و اضافه کردن کلمه « تک » به کلمه « گلوله » به منظور متمایز کردن این گلوله از گلوله های مورد استفاده در فشنگ های گلوله زنی یا تپانچه می باشد ) در گذشته ایی نسبتا دور ، پوکه تمام فشنگ های ساچمه زنی یک دست برنجی بود و هنوز هم بعضی از شکارچیان از این گونه پوکه ها استفاده می کنند. لیکن امروزه بخش اعظم پوکه فشنگ های ساچمه زنی از کاغذ چند لایه یا از پلاستیک پلی اتیلین ساخته می شود و فقط قسمت تحتانی آن برنجی است « ته پوکه » نامیده می شود. فشنگ های پر قدرت و ماگنوم ، ته پوکه برنجی بلند تری دارند و در فشنگ های معمولی و کم قدرت ، از ته پوکه های کوتاه استفاده می شود. پس با یک نگاه گذرا به « ته پوکه » می توان دریافت که فشنگ از نوع قوی یا ضعیف است.

واکنش های زنجیره ای حاصل از تیراندازی یک فشنگ ساچمه زنی به شرح زیر است :
· ضربه سوزن باعث انفجار چاشنی می شود.
· شعله ناشی از انفجار چاشنی از روزنه پستانک عبور کرده و باروت را مشتعل می سازد.
· فشار گاز حاصل از سوختن باروت ، لایه نمدی میانی را به جلو می راند.
· لایه های نمدی میانی به نوبه خود ساچمه ها، چهار پاره ها یا تک گلوله ( بسته به نوع فشنگ )را به جلو می رانند.
· ساچمه ، چهار پاره ها یا تک گلوله ، تای لبه فشنگ را باز کرده ، از آن خارج می شود.
· کپ یا جان لوله تفنگ های ساچمه زنی یا برای پذیرش فشنگ های 70 میلیمتری و یا فشنگ های 76 میلیمتری ساخته شده است.
ادامه مطلب
یکی از مسائلی که در کشور با آن مواجه هستیم تلف شدن حیوانات در اثر برخورد با وسایل نقلیه در جاده ها است.
در حالی که در گوشه و کنار جهان خبر از طرحهای حفاظت از محیطزیست به خصوص حفاظت از گونه های حیات وحش است، در کشور ما نه تنها خبری از این طرحها نیست بلکه شاهد تلف شدن گونه های حیات وحش نیز هستیم . عکس زیر لاشه ی یوز پلنگیست که سال پیش در اثر تصادف کشته شده بود:

در رابطه با این موضوع توجه شما را به خبری با عنوان((کمک به عبور قوچها از بزرگراه)) که در مجله ی شکار و طبیعت آمده بود جلب می کنم:
برای عبور قوچها از بزرگراه آریزونا جهت ایجاد حس امنیت در آنها پلهای هوایی احداث می شوند .همکاری و تعاون بین آژانسهای فدرال و دولتی همیشه موجب ابتکاراتی برای حفاظت از قوچهای شاخ بزرگ در ناحیه شمال غرب آریزونا شده است وقتی چندسال پیش تصمیم گرفته شد که در یک محدوده بزرگراهی را به یک چهاربانده تبدیل کنند .بحث تاثیر این کار بر گله قوچهایی که از منطقه عبور می کنند پیش آمد.پراکنده شدن گله قوچها در اثر تغییرات مسیر عبور آنها همیشه موجب رنج و اختلال در قابلیت زیست ژنتیکی آنها می شود .در نتیجه بیلوژیستها سعی کردند راه چاره ای پیدا کنند تا گله قوچهابه علت احداث این بزرگراه از یکدیگر جدا نشوند و از نظر ژنتیکی آسیب نبینند .قبلا برای احداث محل عبور در زیرگذر جهت امنیت عبور گوزنها اقدام شده بود ولی تحقیقات نشان داد که قوچها تمایلی برای عبور از زیرگذر نشان نمی دهند.در سال 2004 موسسه تحقیقاتی حیات وحش با استفاده از قلاده تله متر حرکات این قوچها را مورد مطالعه قرار داد و متوجه شد که آنها تمایل به عبور از ارتفاع معینی در بزرگراه دارند و در زیرگذرها احساس امنیت نمی کنند چون حس می کنند احتمال حمله به آنها بیشتر می شود .نمونه ای از این روگذرها را در عکس زیر مشاهده می کنید:

بیلوژیستها این موضوع را به سازمان گزارش دادند و تله مترها نیز این موضوع را ثابت کردند .در نتیجه برای قوچها 3 پل هوایی احداث شد تا از جداشدن و متلاشی شدن گله های آنها جلوگیری شود و بتوانند براحتی از نقطه هایی که توسط تله مترها معین شده بود عبور کنند.
ايران - يک کارشناس منابع طبيعي و جنگلداري، قطع جنگلهاي شاخص ارسباران در شمالغربي کشور را موجب بر هم خوردن ترکيب اکولوژيک منطقه و نابودي ذخيرگاه بين المللي کره زمين دانست.
کاظم نصرتي کارشناس و متخصص منابع طبيعي در 'گفتگو با مهر، با اعلام اين
مطلب گفت: جنگلهاي ارسباران جزو ذخيره گاههاي بين المللي کره زمين است و البته ترکيب اين جنگلها از جنس جنگلهاي شمال ايران است. با اين همه توجه نکردن به حيات اين جنگلها مي تواند منطقه را با چالش آب و هوايي جدي مواجه کند.
اقدام به توسعه به منظور ايجاد اشتغال بهانه خوبي براي تخريب زيساتگاه ها و ذخيره گاه هاي کشور نيست و اين تنها به نابودي بيش از پيش منابع طبيعي و محيط زيست ايران کمک مي کند.
کاظم نصرتي رئيس جامعه جنگلباني ايران با اشاره به گسترش شهر و روستاها و همين طور فعاليت هاي عمراني زياد در اين منطقه افزود: اقدام به توسعه به منظور ايجاد اشتغال بهانه خوبي براي تخريب زيستگاهها و ذخيره گاههاي کشور نيست و اين تنها به نابودي بيش از پيش منابع طبيعي و محيط زيست ايران کمک مي کند که به خودي خود حيات انساني را نيز در نهايت تهديد مي کند.
نصرتي با انتقاد از بي حساب و کتاب بودن اکتشافات معدني در ايران تاکيد کرد: بهره برداري ازمعادن در سطح وسيعي از خاک صورت مي گيرد و نخاله هاي فراوان و آلودگيهاي بعد از استخراج و آلاينده هاي شيمايي و ترکيبات جديدي که در محيط طبيعي و زيستي منطه رها مي شود به خودي خود ويران کننده خواهد بود.
با اين حال کارشناسان در بخش جنگل شناسي ايران در سالهاي اخير جنگلهاي ارسباران را به دليل داشتن 785 گونه گياهي و 170 گونه درختي، شامل 42 تيپ مرتعي و 143 واحد جنگلي، در زمره يکي از مناطق با ارزش ژنتيکي جهان شناخته و به جهت برخي ويژگيهاي خاص يک منطقه رويشي مستقل، با نام منطقه جنگلي ارسباران معرفي کرده اند که يکي از مناطق پنجگانه رويشي ايران، محسوب مي شود.
جنگل هاي ارسباران از نظرجغرافيايي به اتفاق جنگل هاي خزري در زمره منطقه "هيرکاني" قرار مي گيرد و شباهت زيادي به جنگل هاي خزري دارد.
جنگل هاي ارسباران از نظرجغرافيايي به اتفاق جنگلهاي خزري در زمره منطقه "هيرکاني" قرار مي گيرد و شباهت زيادي به جنگلهاي خزري و جنگلهاي کناره درياي سياه دارد با اين تفاوت که به جاي درختان راش و توسکاي جنگلهاي شمال کشور و درختان کاج حاشيه درياي سياه، درختان بلوط در جنگلهاي ارسباران روييده است.
منطقه ارسباران با طبيعت زيبا و چشم اندازهاي دلنشين و وجود اماکن و ابنيه تاريخي مختلف، توان بالقوه بالايي براي جذب گردشگر نيز دارد.
نگهداری حیات وحش زنده یا تاکسیدرمی، نیاز به پروانه دارد
سبزپرس – گروه محیط طبیعی : مدیرکل حفاظت محیط زیست آذربایجان شرقی با اعلام خبرفوق گفت : در راستای ترویج فرهنگ حمایت و حفاظت از حیات وحش و آشنایی شهروندان با تنوع گونه های جانوری استان و کشور در سال جدید، نمونه های جدیدی از پستانداران ، پرندگان و اسکلت خزندگان و... به موزه تاریخ طبیعی اداره کل حفاظت محیط زیست استان اضافه شد .

به گزارش سبزپرس و به نقل از روابط عمومی محیط زیست آذربایجان شرقی ، بیوک رئیسی تشریح کرد : ایجاد موزه تاریخ طبیعی ( موزه حیات وحش ) استان از مصوبات زیست محیطی سفر دوم هیئت دولت به استان بود که با پیگیری محیط زیست و نظر مساعد استاندار، در جلسه شورای برنامه ریزی مقرر شد با مشارکت شهرداری تبریز موزه ای در یکی از مراکز پرتردد و تفرجگاهی تبریز ایجاد شود.
وی از برجستگی های موزه جدید به ایجاد مرکز بازدیدکنندگان سالن های تاکسیدرمی و طراحی ، آزمایشگاه ژنتیک و سالن آموزش و فرهنگسازی ، با استفاده از متدهای پیشرفته آموزشی و نمایشگاهی خبرداد و اضافه کرد : افزایش آگاهی های زیست محیطی مردم ، ضامن بقای تنوع زیستی در منطقه خواهد بود .
رئیسی با اشاره به تصریح قانون در خصوص ممنوعیت هرگونه خرید و فروش یا نگهداری کلیه جانوران وحشی زنده یا تروفه حیات وحش کشته شده ( که بدون مجوز و مقررات مربوطه صید یا شکار شده و به صورت مجسمه یا تاکسیدرمی نگهداری
می شوند ) تصریح کرد : دارندگان هرنوع حیات وحش زنده یا تاکسیدرمی در منازل و یا اماکن عمومی ؛ بایستی جهت اخذ پروانه نگهداری به محیط زیست مراجعه کنند در غیر اینصورت به عنوان متخلف با اعمال قانون مواجه خواهند شد .
لازم به ذکر است استحصال گونه های تاکسیدرمی از لاشه گونه های تلف شده در اثر سوانح طبیعی ، بیماری یا کشف از شکارچیان متخلف صورت گرفته و هرگونه صید و شکار به منظور ایجاد تروفه ( تاکسیدرمی ) خلاف مقررات و از دیدگاه محیط زیست منسوخ است .

روز جمعه صعودی به قله ساوالان داشتیم . صعودی به یاد ماندنی . اگر فرصتی پیش آمد حتما به این کوه زیبا سری بزنید . مسیر حرکتمان اهر-مشگین-لاهرود-آبگرم معدنی شابیل-پناهگاه آت گولی بود.
بعد از رسیدن به پناهگاه دوستانم راه قله را در پیش گرفتند و من هم به دنبال دیدن قوچ و میش و کل وبز به راه افتادم .
بعد از گذشتن از صخره های حرملر به دره ای رسیدم که صدایی نی مانند از آن می آمد با خود گفتم که حتما پرنده ی کوچکی است که آواز می خواند بعد از طی مسافتی با منظره ای مواجه شدم که هیچ وقت آنرا از یاد نخواهم برد چرا که پرنده ای دیدم که سخت به چشم می خورد و ان پرنده کبک دری بود .
پروازی دلنشین که با صدای سوت مانندی همراه می شود . متاسفانه هرچه با دوربین نگاه کردم اثری از قوچ و میش ندیدم . پس از گذشتن از صخره های حرملر به دره ای رسیدم که ردپای کل و بز باقی مانده بود. کمی که جلو رفتم دو کبک دری دیگر نیز به پرواز در آمدند . ساوالان کوهی است که قابلیت های زیادی برای جذب توریسم دارد و کارهای زیر بنایی زیادی مانند ساخت تله کابین و ... برای بهره بردای آماده می شوند.


با اثر ملی طبیعی ساوالان یا همان سبلان آشنا شویم:

قله سبلان با ارتفاع بيشينه 4811 متر از سطح درياهاي آزاد ، بلندترين نقطه آذربايجان و دومين قله مرتفع كشور مي باشد.
از ويژگيهاي طبيعي اين اثر مي توان به موارد زير اشاره نمود :
سنگ مقدس محراب يا محراب داشي يخچالها و برف چالهايي با قدمت معادل عمر كوهستان ، ارتفاعات و قلل ديگر شامل هرم داغ يا سبلان كوچك با ارتفاع 4587 متر ، كسري يا آقام داغ با ارتفاع 4577 متر و جنوار داغي ( قبله داغي ) با ارتفاع 3950 متر . از دره هاي معروف سبلان هم ميتوان به موارد ذيل اشاره نمود :
صندوق لو دره سي دميرچي دره سي
دره لنج آباد ( گنزري دره سي ) راز ليق دره سي
دره اسب مرز (اسنز دره سي ) دره دوجاق
شيروان رده دليجه دره سي
دره آلوارس يا قزل گول لر دره اسماعيل كندي
دره ساچلو دره اسبقران (اسبقران ادره سي )
دره كر كري (مجنده ) دره موئيل
دره كليان

منطقه سبلان داراي چشم اندازهاي بسيار با ارزشي است ، از جمله مي توان آبشار گور گور ، سردابه و آبشار شاه بلاغي را نام برد . يكي از پتانسيل هاي زيستي و طبيعي منطقه سبلان كه به نوبه خود منحصر به فرد است شيروان دره نام دارد . اين دره معروف ترين و مشهور ترين دره سبلان است كه از آبگرم شابيل واقع در شمال سبلان سلطان شروع مي شود و تا جنوبي ترين نقطه آن يعني آت گولي امتداد دارد . همچنين تالاب هاي آت گولي و قره گل نه تنها اكوسيستم خاصي را در كوهستان ايجاد نموده بلكه در فصل مهاجرت پذيراي ده ها نوع پرنده از جمله آنقوت واردك سر سبز مي باشد.
آتشفشان سبلان:
آتشفشان سبلان ار نوع آتشفشان نقطه اي و مخروط مختلف است كه از نظر ساختمان و حجم شبيه آتشفشانهاي قاره اي است ولي از نظر تركيب شيميايي شباهتي با انواع حاشيه قاره اي ندارد . ارتفاع آتشفشان سبلان از سطح دريا 4800 متر و گدازه هاي آن مساحتي معدل 1200 كيلو متر مربع را در بر مي گيرد جاذبه هاي توريستي منطقه سبلان به دو گروه عمده جاذبه هاي طبيعي و جاذبه هاي تاريخي تقسيم مي شوند.
ارتفاعات متعدد و در جوار آن آبهاي معدني موجود، وجود درياچه هاي بزرگ و كوچك ، دشت و جلگه هاي وسيع پيرامون شرايط آب و هواي مساعد و مناسب ، همگي از استعداد ها و قابليت هاي بالقوه طبيعي، فراغتي و استراحتي به شمار مي آيند.
گياهان منطقه سبلان:
فصل بهار آغاز رويش مرتعي بوده كه با ذوب شدن تدريجي برف هاي زمستاني شروع مس شود و در اين مرحله ، مراتع را ژئوفيتهاي گلدار مي پوشاند . گونه هاي تشكيل دهنده سينوزي ارديبهشت ماه مراتع سبلان ، هفت گونه اصلي دارد كه پنج گونه از آنها به تيره لاله و يك گونه به تيره آلاله و گونه ديگر به تيره زنبق تعلق دارد.

گونه هاي گياهي : معدفي تنوع گونه اي گياهان منطقه سبلان به ترتيب اهميت و تيره گياهي : تيره سير (Aliacea ) تيره تاج خروس (Amaranthacea )تره زرشك(Berber idacea) تيره گاوزبان(Boraginaceae )تيره گل استكاني ( companulaceae ) تيره اقطي(chenopodiaceaec) تيره ميخك (caryophllaceae) تيره اسفناجيان(Henopdiaceae) تيره سيستاسه ( cistaceae) تيره مركبان (compositae) تيره شب بو تيره جگن ها (cyperaceaea) تيره ريش بز(Ephdraceae) تيره شاه تره (Fumariaceae) تيره شمعداني (Geraniaceae) تيره گندميان( poaceae يا Gramineae ) تيره لاله (Liliaceae )، تيره پنيرك(Malvaveae ) تيره گل مغربي (onagraceae ) تيره كوكنياريان (papavaraceae ) ، تيره پروانه واران (papilionaceae) تيره بارهنگ (Plantginaceae ) تيره پيومباژيناسه ( Piu pilmbaginaceae ) تيره ترشك(Potamagetonaceae ) تيره گوشاب(Potnmagetonaee) تيره آلاله (Rananclaeeae )، اسپركها (Resedaceae ) تيره گل سرخ(Rosaceae) تيره روناس( Rubiaceae) تيره گل ميمون (Scorphulariaceae)تيره بادنجانيان( Solanaceae) ، تيره چتر يان umbrelliferaae)) تيره گزنه (Urticaceae) تيره سنبل الطيب ( valerianaceae) تيره قيج ها (Zygophyllaceae) .
بطور كلي در منطقه سبلان 39 تيره و 256 گونه گياهي شناسايي شده و جگن ها از تنوع زياد برخوردار دار بوده كه تعداد گونه هاي آن شناسايي نشده است. از اين تعداد 24 تيره در ارتفاع كمتر از 3000 متري و 9 تيره بين 3500 -3000 متري و 6 تيره تا ارتفاع 3900 متري داخل محدوده آثار طبيعي ملي سبلان گسترش دارند نظير : تيره استكاني و مركبان .
حيات وحش :
گونه هاي مهم حيات وحش اين منطقه عبادتند از :
خرس قهوه اي (Ursus arctos) ، قوچ ومیش، كل و بز(پازن ) (capra aegagrus) ، خارپشت اروپايي (Erinaceus europaeus) ،انواع سمور(Mustelidea) ، تشي( hysterix indica) رودك (Meles meles) ، سياه گوش(Lynx lynx) گرگ ( canis aureus) روباه معمولي (vulpes vulpes) ، راسو(Mustela nivalis ) گراز وحشي (Sus scrofa )، شغال (canis aureus) خرگوش (Lepus capensis). و از مهمترين پرندگان بومي منطقه نيز مي توان به : عقاب طلايي (Aquila chrysaetos) سارگپه (Buteo buteo)، طرلان (Accipiter gentillis) ،پيغو(Accipiter bervipes) قرقي (Accipiter nisus) بحري (Falco pelegrinoides) ، ليل (Falco subbuteo) ، دليجه (Falco tinnunculus) ، دليجه كوچك (Falco naumanni) دم جنبانك انواع سهره ، جغد كوچك (Athene noctua) ، سبز قبا ( coracias garrulous) زنبود خوار (Merops opioster) ، هد هد ( Upupa epops ) ، انواع چكاوك (Alaudidae) پرستو (Apus apus) بلدرچين (coturnix coturnix)، كبك دري (Tetraogallus caspicus) كبوتر چاهي ( Culomba livia ) ، باد خورك و انواع كلاغ ( Corvidae) اشاره كرد.
خزندگان منطقه: سوسمار ( Agamidaespo) گرزه مار (افعي) (Vipera lebetina) مار آتشي ( Coluber sehmidti ) ، مار چليپر ( Natrix tesstellate ) لاك پشت مهميزدار (Testudo graeca) مار زنگي (Coluber rarergieri).
طبق مصوبه شمار 223 مورخه 21/3/1381 شواايعالي حفاظت محيط زيست قله سبلان (سلطان ساولان ) از حدوده ارتفاعي 3600 متر از سطح دريا هاي آزاد و به وسعت 6879 هكتار بعنوان اثر طبيعي ملي معرفي گرديده است

